COP31 elektrik çağını başlatıyor

COP31 ELEKTRİK ÇAĞINI BAŞLATIYOR

• Ülkeler ve şirketler binalarda, ulaşımda ve sanayide elektrik kullanımına geçiş için harekete geçiyor.
• Toplam cirosu 1,69 trilyon dolar olan 180 şirket, COP31’de elektrifikasyonun hızlandırılmasına destek veriyor. Enerji şirketleri ittifakı, yıllık yatırım taahhüdünü 156 milyar dolara yükseltiyor.
• Küresel finans kuruluşları, Dünya Bankası ve Afrika Kalkınma Bankası eş başkanlığında bir elektrifikasyon finansmanı koalisyonu kuruyor.
• COP31 Başkanı: “Elektrik çağı şekilleniyor. COP31, bu yeni dönemi başlattığımız zirve olarak hatırlanacak.”
• COP31 Müzakereler Başkanı: “Küresel enerji tüketiminde elektriğin payını beşte birden üçte bire çıkarmalıyız.”

ANTALYA, 10 Kasım: COP31 Başkanlığı, küresel ekonomide elektrik kullanımına geçiş için çalışmalarını hızlandırıyor. Ülkeler, iş dünyası ve yatırımcılar, her yıl düzenlenen BM İklim Zirvesi’nde Türkiye’nin elektrifikasyon hamlesine destek veriyor.

COP31 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü’nün amacı, “elektrik çağını” başlatmak. Nihai enerji tüketiminde elektriğin bugün yaklaşık %23 olan payının 2035’e kadar %35’e çıkarılması hedefleniyor. Bu hedefe, ulaşımda, binalarda ve sanayide elektrik kullanımına geçişle ulaşılacak. Dönüşüm, enerji güvenliğini güçlendirmeye ve enerjiye erişimi artırmaya yönelik küresel çabaları destekleyecek. Maliyetlerin ve emisyonların düşürülmesine de katkı sağlayacak. Hedef, IEA ve IRENA’nın analizlerine dayanıyor. Bu analizler, küresel ısınmayı sanayi öncesi döneme göre 1,5°C ile sınırlama hedefi doğrultusunda atılması gereken adımları ortaya koyuyor.

COP31 Başkanı Murat Kurum şunları söyledi: “‘2035’e kadar %35’ hedefine ihtiyacımız var. Çünkü bugüne kadar elektrifikasyona yön veren net bir küresel hedef yoktu. Bu yılki enerji krizi bizi sarsarak rehavetten çıkardı. Enerji ithalatına bağımlılığın yarattığı kırılganlığı açıkça ortaya koydu. Enerji güvenliğini güçlendirmek, emisyonları azaltmak ve ekonomik büyümeyi hızlandırmak için küresel ekonomide elektrik kullanımına geçiş artık bir zorunluluk.

“COP31 Başkanlığı olarak önümüzdeki yolu belirlemeye ve BM’nin yıllık zirvesiyle bu sürece ivme kazandırmaya kararlıyız. Birbirimize destek olmak ve bu süreci birlikte hızlandırmak için herkesi bir araya getiriyoruz. Elektrik çağı şekilleniyor. COP31, bu yeni dönemi başlattığımız zirve olarak hatırlanacak.”

COP31 Müzakereler Başkanı Chris Bowen şunları söyledi: “COP31’de elektrifikasyonu hızlandırmak için geniş bir destek arıyoruz. Bu desteği uygulanabilir yol haritalarıyla tamamlamak istiyoruz. Elektrifikasyon, temiz elektrik, daha güçlü şebekeler ve depolamayla desteklendiğinde enerjiye erişimi artırabilir. Enerji güvenliğini güçlendirebilir ve konutlarda, ulaşımda ve sanayide emisyonları azaltabilir. Küresel temiz enerji dönüşümü çoktan başladı. COP31’de görevimiz bu dönüşümü hızlandırmak. Hedeflerin iddialı olması önemli. Ancak bu hedefleri yatırım, altyapı ve uygulamayla desteklemeliyiz.”

COP31 Başkanlığı’nın AB ile birlikte ev sahipliği yaptığı Elektrifikasyon Forumu, ilk toplantısını bugün öğleden sonra yapıyor. Elektrifikasyon Forumu, COP sonrasında da hükümetleri, kurumları, iş dünyasını ve finansman sağlayıcılarını düzenli olarak bir araya getirecek. Forumu, COP31 Başkanlığı’nın başkanlık ettiği Elektrifikasyon Kurulu yönetecek. Kurulun sekretarya görevini Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) üstlenecek.

IEA, aynı girişim kapsamında Küresel Elektrifikasyon İzleme Mekanizması’na da liderlik edecek. Bu mekanizma, küresel ve bölgesel elektrifikasyon eğilimlerini izleyecek. IEA İcra Direktörü Dr. Fatih Birol şunları söyledi: “Elektrikle çalışan teknolojiler, çoğu zaman maliyet açısından diğer seçeneklerle rekabet edebiliyor. Bu teknolojiler, yakıt ithal eden ülkelerin enerji güvenliğini de güçlendirebilir. COP31, elektrifikasyonu küresel gündemde öne çıkarmak için önemli bir fırsat. IEA olarak COP31 Başkanlığı’na destek vermekten memnuniyet duyuyoruz. ‘2035’e kadar %35’ Taahhüdü’ne temel olan veriye dayalı analizlerimiz de bu desteğin bir parçası. Elektrifikasyon Forumu’ndaki sorumluluğumuz ve ilerlemeyi izleme çalışmalarımızla bu ivmeyi gelecek yıllara taşımak istiyoruz.”

Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı (IRENA) da D-GRIDS programıyla COP31 Başkanlığı’na destek verecek. “Elektrifikasyon için Dağıtım Şebekelerinin Güçlendirilmesi” adlı program, gelişmekte olan ülkelere şebeke yatırımı ihtiyaçlarını belirlemede yardımcı olacak. Proje hazırlama ve finansmana erişim konusunda da destek sunacak. IRENA Genel Direktörü Francesco La Camera şunları söyledi: “IRENA’nın analizleri, ‘2035’e kadar %35’ Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü’ne sağlam bir temel oluşturuyor. COP31 Başkanlığı’na destek vermekten memnuniyet duyuyoruz. D-GRIDS’e liderlik görevinin IRENA’ya verilmesinden de özellikle memnuniyet duyuyorum. Bu program, Küresel Elektrifikasyon Girişimi’nin altyapı ayağını oluşturuyor. Amacı, dağıtım şebekelerini güçlendirmek ve elektrifikasyonun önünü açmak. Ortaklarımız ve IRENA’nın rehberliğinde çalışan Net Sıfır için Enerji Şirketleri İttifakı ile birlikte şebekelerin geliştirilmesini hızlandıracağız. Şebekelere daha fazla yenilenebilir elektrik entegre edecek, elektrifikasyonu dünya genelinde ileri taşıyacağız.”

Net Sıfır için Enerji Şirketleri İttifakı (UNEZA), şebekelere, yenilenebilir enerjiye ve depolamaya yönelik yıllık yatırım taahhüdünü 148 milyar dolardan 156 milyar dolara yükselttiğini açıklıyor. SSE plc CEO’su ve UNEZA Eş Başkanı Martin Pibworth şunları söyledi: “Temiz enerjiye dayalı elektrifikasyon, karbonsuzlaşmanın yolunu açıyor. Faturaları düşürmeye, enerji güvenliğini ve dayanıklılığı artırmaya da yardımcı oluyor. COP31’in ‘2035’e kadar %35’ Taahhüdü, politika yapıcıların iradesini güçlü biçimde ortaya koyuyor. Enerji şirketleri, bu hedefi somut yatırımlarla sahada hayata geçirmeye hazır.”

COP31 Başkanlığı, Uluslararası Ulaştırma Forumu ile birlikte Küresel Yeşil Yük Taşımacılığı Koridorları Girişimi’ni de başlatıyor. Amaç, yük taşımacılığında daha çevreci ve daha dayanıklı koridorlar oluşturmak. Hafta boyunca başka girişimler de duyurulacak. Bu duyuruların bir kısmı, Dayanıklı Şehirler (12 Kasım), Finans (13 Kasım) ve Sanayi (16 Kasım) tematik günlerinde yapılacak.

Başkanlık, iki hafta sürecek zirvenin elektrifikasyona hız kazandırmasını bekliyor. Devlet ve hükümet başkanları, küresel ekonomide elektrik kullanımına geçişe odaklanan özel oturumlara katılmak üzere Antalya’ya geliyor. Küresel Yenilenebilir Enerji İttifakı (GRA), bugün hükümetlerin ulusal elektrifikasyon planlarını sunacağı bir etkinliğe ev sahipliği yapıyor.

GRA CEO’su Bruce Douglas şunları söyledi: “Son fosil yakıt krizi, ithalatçılara her gün 1,8 milyar dolar ek maliyet getiriyor. Yenilenebilir enerjiye dayalı elektrifikasyon, tüketicileri yüksek fosil yakıt fiyatlarından ve fiyat dalgalanmalarından koruyor. COP31’den güvenilir ulusal planlar çıkmalı. Bu planlar, sanayide, binalarda ve ulaşımda yenilenebilir elektrik kullanımına geçiş için şirketlere güven vermeli. Böylece faturalar düşer, enerji güvenliği güçlenir.”

Her ülkenin izleyeceği yol ve karşılaşacağı zorluklar farklı olacak. Türkiye ve Avustralya, bu kapsamda Herkes için Sürdürülebilir Enerji (SEforALL) ile ortak bir çalışma yürüttü. Bugün yayımlanan rapor, elektrifikasyonun gelişmekte olan ekonomiler için ne anlama geldiğini değerlendiriyor.

SEforALL CEO’su ve BM Genel Sekreteri’nin SEforALL’dan sorumlu Özel Temsilcisi Damilola Ogunbiyi şunları söyledi: “Elektrifikasyon, sanayileşme ve istihdam yaratma fırsatı sunuyor. Geçim koşullarını iyileştirme ve enerji bağımsızlığını güçlendirme imkânı sağlıyor. COP31 Başkanlığı, ‘2035’e kadar %35’ hedefinin dayandığı bilgi birikimini genişletmek için Herkes için Sürdürülebilir Enerji ile çalıştı. Bu iş birliğiyle ‘Elektrifikasyon Fırsatı’ adlı yeni bir rapor hazırlandı. Bugün yayımlanan rapor, yükselen piyasalar ve gelişmekte olan ekonomiler için elektrifikasyonun getirdiği zorlukları ve sunduğu fırsatları ortaya koyuyor.”

COP31 Başkanlığı, elektrifikasyona yönelik finansmanı harekete geçirmek için finans kuruluşlarını da bir araya getiriyor. Bugün yeni bir uluslararası elektrifikasyon finansmanı koalisyonu kuruluyor. Koalisyon, hükümetleri, kalkınma bankalarını ve özel finansman sağlayıcılarını buluşturuyor. Yükselen ve gelişmekte olan ekonomileri desteklemeyi amaçlıyor. Electrify Now Finansman Koalisyonu’nun ilk eş başkanlığını 2027’de Dünya Bankası ve Afrika Kalkınma Bankası üstlenecek.

COP31 Başkanlığı, OECD ile stratejik bir ortaklık da kurdu. OECD, COP31 için hazırladığı iki bilgi notuyla COP31 Türkiye Başkanlığı’na ve Avustralyalı Müzakereler Başkanı’na destek veriyor. Notlar, elektrifikasyonun finansmanını ve daha hızlı harekete geçmenin sunduğu ekonomik fırsatları ele alıyor. Bu notlar, yatırımları harekete geçirmeye ve elektrifikasyonu hızlandırmaya yönelik küresel çalışmalara yol gösterecek.

OECD Genel Sekreteri Mathias Cormann şunları söyledi: “Dünya genelinde elektrik talebi artıyor. Gelişmiş ekonomilerde de yıllarca süren durgunluğun ardından talep yeniden yükseliyor. Bu artışa ayak uydurmak için üretime, şebekelere ve depolamaya çok daha fazla yatırım gerekiyor. Özel sermayenin gereken ölçekte harekete geçmesi, net ve öngörülebilir politikalara, etkin düzenlemelere ve güçlü bir yatırıma hazır proje portföyüne bağlı. OECD, enerji güvenliğini güçlendirmek ve ekonomileri daha dayanıklı hâle getirmek için hükümetlerin bu koşulları sağlamasına yardımcı oluyor.”

Bu çalışmalar, özel sektörün elektrifikasyona artan desteğiyle güç kazanıyor. We Mean Business Koalisyonu, elektrifikasyonu desteklemek için 180’den fazla şirketi harekete geçiriyor. Aralarında Volvo, Uber, IKEA ve Siemens’in de bulunduğu bu şirketlerin toplam yıllık cirosu 1,69 trilyon doları aşıyor. Koalisyonun CEO’su Maria Mendiluce şunları söyledi: “Elektrifikasyon, çağımıza yön veren ekonomik dönüşümlerden biri hâline geliyor. İş dünyası bu dönüşümü ileri taşımaya hazır. Hükümetler, COP31’de bu dönüşümün neler kazandırabileceğini ve geride kalmanın bedelini görmeli. Elektrifikasyonu uygun maliyetli ve ticari açıdan uygulanabilir hâle getirmek için en hızlı adım atan ülkeler, bir sonraki sanayi yatırımı dalgasını çekecek. Geride kalanlar ise bu fırsatları onlarca yıl boyunca kaçırma riski taşıyor.”

Marakeş Ortaklığı’nın 10. yılı dolayısıyla 2026 Küresel İklim Eylemi Yıllığı yayımlandı. Yıllık, küresel iklim eyleminde kaydedilen ilerlemeyi ve eksiklikleri ortaya koyuyor. Değerlendirme, 200’ü aşkın eylemi kapsayan 83 iş birliği girişiminin NAZCA’ya sunduğu rekor düzeydeki bildirimlere dayanıyor. Yıllık, Çözümleri Hızlandırma Planları’nın %84’ünde ilerleme kaydedildiğini gösteriyor.

SON

Editörlere notlar

BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31), 9–20 Kasım 2026 tarihlerinde Türkiye’nin Antalya kentinde düzenleniyor.

Daha fazla bilgi için COP31 Başkanlığı ile iletişime geçebilirsiniz: media@cop31.tr

BM İklim çalışmalarına ilişkin daha fazla bilgi için UNFCCC ile iletişime geçebilirsiniz: press@unfccc.int

COP31 Başkanlığı’nın etkinlik ve faaliyetlerine ait resmî fotoğraflar için COP31 Türkiye’nin Flickr sayfasını ziyaret edebilirsiniz.

COP31 kapsamındaki diğer tüm etkinlik ve faaliyetlere ait resmî fotoğraflar için UNFCCC’nin Flickr sayfasını ziyaret edebilirsiniz.

COP31’in enerji dönüşümüne ilişkin konsept notları ve taahhüt metinleri için: https://cop31.tr/action-plan/clean-energy

IEA Raporu – Elektrifikasyon Özel Raporu

IRENA Raporu – Fosil Yakıtlardan Uzaklaşma: Yenilenebilir Enerji, Elektrifikasyon ve Şebekelerin Güçlendirilmesine Dayalı Bir Yol Haritası

SEforALL Raporu – Elektrifikasyon Fırsatı

OECD Bilgi Notları – 1) Elektrifikasyonun Finansmanı, 2) Elektrifikasyonun Hızlanmasının Sunduğu Ekonomik Fırsatlar

We Mean Business Koalisyonu – İş dünyasının elektrifikasyona desteği

Electrify Now Finansman Koalisyonu – Basın bülteni

2026 Küresel İklim Eylemi Yıllığı – Rapor